Եթե այս աստիճան զբաղված են մեզ պղծելով, ուրեմն տեսնում են այն ճշմարիտ արժեքները, որոնք իրենց համար վտանգավոր են. «Փաստ»
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
Մեր հյուրն է ռեժիսոր Խաչիկ Չալիկյանը
– Ցանկացած հասարակություն հիմնվում է իր համար կենսական նշանակություն ունեցող հիմնասյուների վրա: Մեր հասարակության համար որո՞նք են դրանք:
– Ցավոք, այսօր մեր հասարակության, նախևառաջ իշխանության համար այդ հիմնասյուներն են օլիգարխիան, ընչազուրկ խավը, կեղծիքը: Բայց եթե մի փոքր ավելի սթափ և լուրջ խոսենք, ապա իհարկե, այդ հենասյուները կան, չեն կարող չլինել, ուղղակի մենք չենք տեսնում: Օրինակ, Հաց բերող երևույթը այդ հենասյունները իր մեջ անթեղած ժողովրդի գենետիկ, էպիկական արտահայտությունն էր: Այսինքն, ժողովրդի մեջ կան այդ արժեքները: Այլ բան, որ դրանք անընդհատ փորձում են նսեմացվել, կեղծվել, ոչնչացվել: Բայց բավական է պատվերը լինի, վստահ եմ, որ դրանք կամրանան: Եվ եթե այսօր անտարբեր ու հուսահատ ենք, դա գնահատում եմ որպես արժեք այն առումով, որ ժողովուրդը չի կարողանում բավարարել իր պահանջները, իր ինքնությունը դրսևորելու հնարավորություն այս իրականության մեջ չի տեսնում:
– 19–րդ դարում պրուսացի մի գեներալ ասել է` եթե թիրախավորենք և նշանառու կրակի տակ առնենք այդ հիմնասյուները, կկարողանանք այդ ժողովրդին հանգիստ ճանապարհել դեպի դժոխք: Արդյո՞ք այն, ինչ կատարվում է ամբողջ աշխարհում, մասնավորապես Հայաստանում, հենց այս մտածված քաղաքականությունը չէ:
– Բնականաբար, տասնյակ տարիներ այդ գործընթացը շարունակվում է: Տեսնում ենք, թե ինչպես են կեղծվում մեր քաղաքական, հոգևոր, մշակութային դաշտերը: Միայն հեռուստածրագրերին հետևելիս չես կարող քեզնից հեռացնել այն դավադրությունը, որ ամեն օր մատուցվում է: Ես վստահ եմ, որ եթե այս աստիճան զբաղված են մեզ պղծելով, ուրեմն տեսնում են այն ճշմարիտ արժեքները, որոնք իրենց համար վտանգավոր են:
– Նույն այդ գեներալն ասում էր` անհրաժեշտ է խարխլել ազգային արժեքները, ոչնչացնել ցանկացած հզոր հոգևոր հիմք: Արդյո՞ք մեր հոգևոր ու ազգային դաշտի այս տխուր վիճակը չէ, որ պայմանավորում է մեր այսօրվա խղճուկ գոյությունը:
– Հնարավոր է, որ շատ քաղաքակիրթ, ժողովրդավար երկիրը չունենա հզոր մշակույթ, բայց եթե կա այդ մշակույթը, բացառվում է, որ այդ երկիրը հզոր ու քաղաքակիրթ չլինի: Ուստի վստահ եմ, որ երկիրը պետք է կայացնենք առաջին հերթին հոգևոր, ոգեղեն տարածքում: Եթե ես ապրում եմ այդ տարածքում, ինձ ոչ ոք չի կարող ստիպել ապրել իրենց պարտադրած միջնադարում: Այդ դավադիր ծրագրով հասան նրան, որ մեր հոգևոր դաշտն այսօր հիմնովին ավերված է: Արժեքները որևէ չափանիշի չեն ենթարկվում: Փորձում են փոխել մեր կոդը: Ուստի ամեն մի ճշմարիտ դրսևորում, լինի մշակութային, թե քաղաքական դաշտում, միանգամից դառնում է թիրախ այս իշխանությունների համար: Նրանք անընդհատ փորձում են ոչնչացնել ժողովրդի ինքնությունն արտահայտող ցանկացած ծիլ: Վերջին օրինակները` ընտրությունների նշանակման օրը, Հաց բերողի հանդեպ վերաբերմունքը:
– Բայց ինչո՞ւ, չէ՞ որ նրանք նույնպես այս հասարակության անդամն են:
– Ոչ: Նրանք այս հասարակության անդամները չեն: Նրանք օտարել են իրենց մեր ինքնությունից, մեր երկրից: Օտարվել են ոչ գիտակցված ձևով, իրենց կոդով, մշակութային տեսակով: Ժամանակին կար սովետահայ, իսկ իրենց ստեղծած հային չգիտեմ էլ` ինչպես բնորոշել: Իրենց համար այդ ամենը վտանգավոր է: Նրանց համար միակ խնդիրը սեփական շահն է, ունեցվածքը:
– Դուք խոսեցիք Հաց բերողի մասին: Հաց բերողի կյանքն ու մահը ահազանգ հնչեցրին առ այն, թե ինչպիսին պետք է լինենք և ինչպիսին մենք չենք: Մեզ ի՞նչը կօգնի արթնանալ այս հոգևոր թմբիրից, ինչպե՞ս վերագտնենք մեր մեջ արարատյան մարդուն:
– Դա ամենակարևոր հարցն է, որի պատասխանը եթե անգամ իմանամ, այդ մասին բարձրաձայնելը շատ հավակնոտ կլինի: Բայց հարցադրման մեջ կա նաև պատասխանը: Այդ երկիրը, հայրենիքը ամեն մեկիս մեջ է: Բայց եթե տասը հոգին բավարար էր, որ Սոդոմ–Գոմորը չլիներ, այսօր տասը հոգին մեզ համար բավարար չէ: Մենք պետք է կարողանանք մեր մեջ առարկայացնենք այդ դաշտը և դարձնենք գործոն: Ես էլի այն միամիտ կարծիքին եմ, որ ոչ թե պետք է կռվենք այս իրականության դեմ, որը իրականում գոյություն չունի և դրա համար է այդքան ագրեսիվ, այլ այդ ճշմարիտ արժեքները կրողները պետք է այս իրականությանը հակադրեն այն երկիրը, որտեղ իրենք ուզում են ապրել: Դա նախ գիտակցություն է: Ամեն մեկս պետք է մեր երկրում ապրենք մեր իրական արժեքներով:
Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում:
Քո ձայնը կարևոր է, քո ձայնը կանխելու է 300 000 ադրբեջանցու բնակեցումը մեր հայրենիքում․ Մարիաննա Ղահր...
Խոստումների ու իրականության միջև՝ Հայաստանի սոցիալական ճգնաժամը
Զանգեզուրի պղնձամոլիբդենային կոմբինատի ուղերձը՝ Վերջին զանգի կապակցությամբ
Հայկական ծաղկի արտահանումը դեպի ՌԴ արգելվեց․ Հրայր Կամենդատյան
«Դասավանդի՛ր հանուն Հայաստանի»-ն և «Թովմասյան» հիմնադրամը ստորագրել են հուշագիր
«Ուժեղ Հայաստան»-ի քարոզարշավը Բյուրականում
Վարչախումբը անցել է բացահայտ ապօրինի և բիրտ բռնաճնշումների
Բաց խոսակցություն պետական համակարգի հետ. Հրաչյա Ռոստոմյան
ՈւՂԻՂ. «Լուսավոր Հայաստան»–ի քարոզարշավը՝ ՍԴ–ի մոտ
Գնա՛ ընտրության, որ քո կամքին չբռնանան. Գոհար Մելոյան
