Ապագա վարչապետի վերաբերյալ մեսիջները կգան կա՛մ Ռուսաստանից, կա՛մ արևմուտքից. «Փաստ»
«Փաստ» օրաթերթը գրում է.
Մեր հյուրն է քաղաքական տեխնոլոգ Արմեն Բադալյանը
– Պարոն Բադալյան, խորհրդարանի այս մեկ–մեկուկես ամսվա աշխատանքներից ինչ–որ բան ուրվագծվո՞ւմ է. ի՞նչ ուղղությամբ են ընթանում մեր քաղաքական դաշտի զարգացումները:
– Սկսենք նրանից, որ այս պահի դրությամբ, կարելի է ասել, Հայաստանում քաղաքական դաշտ գրեթե այլևս գոյություն չունի: Որովհետև ամեն ինչ աղավաղված է:
Երկրորդ` խորհրդարանի մեկ ու կես ամսվա աշխատանքները մեզ ցույց են տալիս, որ այն ամբողջությամբ վերածվել է նախագահական նստավայրին կից դակող մի գրասենյակի, որը կառավարության կողմից ներկայացված բոլոր օրենքներն էլ ընդունում է, և` վերջ: Կարելի է ասել ի վերջո, որ խորհրդարանի ազդեցությունը զրոյական է ներքաղաքական կյանքում:
– Բայց այդ խորհրդարանը մի քանի ամիս հետո դառնալու է մեր երկրի գլխավոր ղեկավար մարմինը: Ինչպե՞ս համատեղենք այս ամենը:
– Դե յուրե դուք ճիշտ եք, դե ֆակտո` ոչ: Ըստ սահմանադրության ապրիլից խորհրդարանը դառնալու է կարևորագույն քաղաքական մարմինը մեր երկրի կյանքում: Սակայն իրականությունն այլ է, նայած` ապրիլից հետո ո՞վ կլինի վարչապետը:
Եվ ամենայն հավանականությամբ կարևորագույն մարմինը դառնալու է ոչ թե կառավարությունը, այլ` վարչապետի պաշտոնը: Եթե, իհարկե, համատեղ այլ պաշտոններ չստեղծվեն: Օրինակ` Անվտանգության խորհրդի քարտուղարի, որն օրենքով կարող է ստանձնել բավականին լայն լիազորություններ:
Եթե գործող նախագահն ինքը դառնա վարչապետ, մի բան, որի մասին մի քանի անգամ ակնարկել է, ապա կարող ենք ասել, որ կարևորագույն մարմինը ըստ սահմանադրության լինելու է Ազգային Ժողովը, իսկ դե ֆակտո` երկրի վարչապետը:
– Կառավարության խոսքի տոնայնությունը ցածրացավ, այսպես ասած` «նստեց», եթե դիտարկենք հնգամյա նրա ծրագիրը, որը բավականին համեստ նպատակներ է հետապնդում: Սա բնակա՞ն էր:
– Բնական էր: Որովհետև երբ վարչապետը եկավ, նրա նկատմամբ բավականին մեծ դրական սպասումներ եղան, հատկապես` հոկտեմբեր և նոյեմբեր ամիսներին: Սպասվում էր, որ էական փոփոխություններ կմտցնի Հայաստանի քաղաքական–տնտեսական կյանքում:
Սակայն վարչապետը ի սկզբանե զբաղվեց ոչ թե քաղաքական գործունեությամբ, այլ` մենեջմենթով: Եվ նա ինքն իրեն նույնականացրեց ոչ թե քաղաքական գործչի, այլ մենեջերի կերպարի հետ: Եվ, որպես մենեջեր, բնականաբար ոչնչի չկարողացավ հասնել: Այդ էր պատճառը, որ պակասեց նաև նրա ակտիվությունը: Մի բան, որն արդեն տեսանելի է նաև ոչ մասնագետներին:
– Իսկ ձեր կարծիքով 2018 թվականից հետո Կարեն Կարապետյանը վարչապետի պաշտոնի ակնկալիք կունենա՞, այնուամենայնիվ:
– Բանն էլ հենց այն է, որ ակնկալիքներ չեն ունենում, ակնկալիքներ ստեղծում են: Իսկ քանի որ Հայաստանում հասարակությունն այլևս չի մասնակցում իշխանությունների ձևավորման գործընթացին, ապա այն լուծվում է երկու ձևով` կամ երկրի ներսում, կամ` երկրից դուրս:
Երկրի ներսում ևս իշխանությունների ձևավորման երկու ճանապարհ գոյություն ունի: Եթե երկիրը ժողովրդավարական է, ապա այն տեղի է ունենում ընտրությունների միջոցով: Ինչպես` Ֆրանսիայում, Գերմանիայում, ԱՄՆ–ում: Իսկ եթե ոչ ժողովրդավարական երկիր է, բայց ունի իր ինքնիշխանությունը, ապա ձևավորվում է իշխող ներքին համակարգի կողմից: Ինչպես` Ռուսաստանում, Չինաստանում:
Բայց եթե ինքնիշխան երկիր չէ, ապա իշխանությունների ձևավորման գործընթացի վրա բավականին մեծ ազդեցություն է ունենում արտաքին գործոնը` աշխարհաքաղաքական կենտրոնները: Իսկ Հայաստանը էականորեն զիջել է իր ինքնիշխանությունը, նրա վրա մեծ են հատկապես Մոսկվայի, ինչպես նաև արևմուտքի` մասնավորապես Եվրամիության ու ԱՄՆ–ի ազդեցությունները:
Եվ այն բանով պայմանավորված կլինեն ակնկալիքները, թե տվյալ թեկնածուները, ովքեր ուզում են Հայաստանի վարչապետ դառնալ, ինչպիսի՞ հարաբերություններ կունենան Մոսկվայի և արևմուտքի հետ:
Եվ եթե ներկա վարչապետը ցանկություն ունի 2018 թվականի ապրիլից հետո կրկին դառնալ Հայաստանի վարչապետ, ապա ակնկալիքները պետք է կապված լինեն Ռուսաստանի հետ: Իսկ թե Ռուսաստանը կցանկանա՞ նրան տեսնել 2018 թվականից հետո Հայաստանի առաջին պաշտոնյայի դերում, դժվար է ասել: Միաժամանակ դժվար է ասել նաև, թե արդյո՞ք Ռուսաստանը կցանկանա տեսնել այդ դերում գործող նախագահ Սերժ Սարգսյանին:
Նույնն էլ` արևմուտքի պարագայում. պարզ չէ նաև նրանց դիրքորոշումն այս հարցում:
Ուստի դեռևս այս պահի դրությամբ չենք կարող ասել, թե ո՞ւմ ակնկալիքն ինչպիսի՞ արդյունք կունենա: Հետևաբարև` ինչպիսի՞ զարգացումներ կընթանան երկրում: Այդ զարգացումներն ավելի ու ավելի հստակ կերևան աշնան վերջին կամ ձմռանը: Ու որոշ հստակություն կմտնի հարցում: Եվ այդ հստակությունը կմտնի մեսիջների միջոցով, որոնք կգան կամ Ռուսաստանից, կամ արևմուտքից:
Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում
Жители Тигранашена не имеют права собственности и живут в постоянном ощущении угрозы (Видео)
Геополитическое балансирование — на «нитке». «Паст»
Арестовать весь армянский народ не получится: «Паст»
С кем же на самом деле встретился Никол Пашинян? «Паст»
ВТБ (Армения) упростил процесс автокредитования на первичном рынке
Трамп принял 10 требований Ирана перед двухнедельным перемирием
Армия Ирана пригрозила отбросить военных США в период до каменного века
Власти уже «цепляются за соломинку». «Паст»
Одним из главных рисков выборов является распыление голосов. «Паст»
В Азербайджане готовятся к горнодобывающему буму, а у нас?.. «Паст»
