Երկրաշարժը կանխատեսել հնարավոր չէ. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Նախորդ օրը Կապան քաղաքից 5 կմ հյուսիս–արևմուտք գրանցված երկրաշարժի նմանությամբ ևս մեկ երկրաշարժ էր տեղի ունեցել Սյունիքի մարզկենտրոնում նաև 5 տարի առաջ՝ 2012 թ.: Այս մասին տեղեկացնում է Կապանի քաղաքապետ Աշոտ Հայրապետյանը: Այն ժամանակ էլ, բարեբախտաբար, ավերածություններ և տուժածներ չեն եղել:
Հիշեցնենք, որ երեկ տեղական ժամանակով ժամը 10:17–ին ԱԻՆ Սեյսմիկ պաշտպանության ծառայության սեյսմոլոգիական ցանցի կողմից գրանցվել է հյուսիսային լայնության 39.240 և արևելյան երկայնության 46.380 աշխարհագրական կոորդինատներով, օջախի 10 կմ խորությամբ, 3.9 մագնիտուդով երկրաշարժ: Ստորգետնյա ցնցման ուժգնությունն էպիկենտրոնում կազմել է 5 բալ:
Կապան քաղաքում զգացվել է 5 բալ ուժգնությամբ երկրաշարժ, Գորիս և Քաջարան քաղաքներում՝ 4–5 բալ ուժգնությամբ: Երկրաշարժին հաջորդել է 3,3 մագնիտուդ ուժգնությամբ մեկ հետցնցում: Նշենք, որ երկրաշարժերի ուժգնության գնահատման պարզեցված միջազգային սանդղակի տվյալներով՝ 4 և 5 բալ ուժգնությամբ երկրաշարժերը բնութագրվում են համապատասխանաբար որպես չափավոր և բավական ուժեղ երկրաշարժեր: Վերջինի դեպքում լինում են շենքերի ընդհանուր ցնցումներ ու կահույքի տատանումներ:
ԱԻՆ լրատվական բաժնի ներկայացուցչի խոսքով՝ միայն 6 բալից սկսած կարող են ավերածություններ գրանցվել: «Փաստի» այն հարցին, թե նմանատիպ երկրաշարժերը հնարավո՞ր է կանխատեսել, թե ոչ, վերջինս պատասխանեց, որ ոչ ոք չի կարող երկրաշարժ կանխատեսել: «Կարող են միայն ասել երկրակեղևի ներսում որոշակի լարվածություն կա: Թե ե՞րբ կլինի և ի՞նչ ուժգնությամբ, նույնիսկ մոտավոր հնարավոր չէ կանխատեսել»,– նշեց ԱԻՆ լրատվական բաժնի ներկայացուցիչը:
«Փաստի» հետ զրույցում Կապանի քաղաքապետ Աշոտ Հայրապետյանը հավաստիացրեց, որ քաղաքում ավերածություններ և տուժածներ չկան: Ըստ նրա՝ մարդկանց մոտ կա անհանգստություն, ինչը բնական է տվյալ պարագայում:
«Այս պահի դրությամբ գրեթե ամեն ինչ նորմալ է. մարդիկ վերադարձել են իրենց բնականոն կյանքին: Քաղաքապետարանից համապատասխան ցուցումի հիման վրա դպրոցների աշակերտների ու մանկապարտեզի սաների տարհանում էր կազմակերպվել: Բացի այդ մարդիկ սեփական գիտակցությամբ դուրս էին եկել տներից ու շենքերից»,– տեղեկացրեց քաղաքապետը:
Վերջինի փոխանցմամբ մարդիկ դրսում մնացել են ժամից ավելի, և հիմա էլ կան քաղաքացիներ, ովքեր իրենց երեխաների հետ այգիներում ու պուրակներում զբոսնում են կամ գտնվում են իրենց բակերում: Ինչ վերաբերում է աշխատանքային պրոցեսներին, ապա ըստ քաղաքապետի՝ բոլոր կառույցներում բնականոն աշխատանքը շարունակվում է:
Աշոտ Հայրապետյանի տեղեկացմամբ՝ քաղպաշտպանության պլանով նախատեսված է, որ ավերածությունների դեպքում համապատասխան ծառայություններն անցնում են իրենց պարտականություններին, և եթե լինեն փլվածքներ կամ ավերածություններ, համապատասխան խմբերը պատասխանատու են այդ փլվածքների, ավերածությունների վերացման համար:
«Տեսանելի վնասներ չկան, սակայն մասնավոր տների հատվածում հնարավոր է լինեն: Ինչ վերաբերում է փոխհատուցմանը, ապա դա օրենքով է կատարվում: Դա համայնքապետարանի լիազորությունների շրջանակում չէ»,– հավելեց նա:
Հավելենք միայն, որ երկրաշարժերը ըստ կանխատեսելիության բաժանվում են երկու խմբի՝ կանխատեսելի և անկանխատեսելի: Ընդհանրապես երկրաշարժերի կանխատեսում ասելով՝ պետք է նկատի ունենալ նրա տեղի, ուժգնության և ժամանակի հավանական բնութագրերը։ Կանխատեսելի համարվում են այն երկրաշարժերը, որոնք իրենց «ստեղծման» փուլում թույլ են տալիս գրանցել տարատեսակ նախանշաններ։ Երկրաշարժերի նախանշաններից են համարվում՝ ստորգետնյա ջրերի մակարդակի փոփոխությունները, երկրամագնիսական դաշտի փոփոխությունները, ռադոն գազի անոմալ փոփոխությունները և այլն։ Անկանխատեսելի են համարվում առանց որևէ նախանշանների գրանցվող երկրաշարժերը։

Շարունակությունը` «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում: