Էս խոշորացումը հանեն, մնացած հարցերը կլուծվեն. «Փաստ»

«Փաստ» օրաթերթը գրում է.

Տավուշի մարզի Չորաթան համայնքը չորանում է. ահազանգում են գյուղի բնակիչները: Սահմանամերձ Չորաթանն այսօր խմելու ջրի խնդրի առջև է կանգնած: Չորաթանցի Քալանթարյանների տան եղած բոլոր դույլերում ու տակառներում ջուր է կուտակած: Բազմանդամ ընտանիքը 3 օրվա ջուր է հավաքել:

«3 օրը մեկ է ջուրը լինում, վեդրոքերը լցնում ենք, որ 3 օր հերիքի: Ջուրը օրվա մեջ մի ժամ է լինում, մինչև վեդրոքերը լցնում ենք, կտրվում ա: Մարդ կա՝ սավսեմ չօնի»,– դժգոհեց Գեղեցիկ Քալանթարյանը:

Ջուր կրելուց արդեն Քրիստինե Գրիգորյանն ուժասպառ է եղել: Ամեն օր աշխատանքից հետո նա 4 հոգուց բաղկացած ընտանիքի համար հարևան թաղամասից ջուր է բերում՝ անցնելով 2 քարուքանդ փողոցով:

«Ես ինչ էս գյուղ հարս եմ եկել, խմելու ջուր չի եղել, միշտ ջուր եմ կրել»,– գանգատվեց երիտասարդ կինը:

Նա հողամասում լոբին էր հավաքում: Բերք այս տարի գրեթե այստեղ չի եղել: Չորաթանում ոռոգման ջուր նույնպես չկա: Այս տարի չորային էր, 4 ամիս շարունակ տեղումներ չեն եղել, անձրևի հույսին հող մշակող գյուղացին բերք չի կարողացել ստանալ: Լոբին նա միշտ քաղաքում բնակվող բարեկամուհու մոտ վաճառելու էր ուղարկում:

«Հենա, մի երկու մեշոկ կարտոշկա ենք հանել, ինչ է ջուր չի իլել, որ ջրենք, սաղ գիլուլ է»,– տեղեկացրեց Չորաթանի բնակչուհին:

«Իմ սարու լոբին էլ էս տարի չի տառել, մի անգամի ենք մենակ քաղել, լոխ չուրացել ա»,– իր հերթին բողոքեց Ժենյա տատը:

Չորաթանում հողագործության հույսով չեն ապրում: Ծնունդով հարևան Արծվաբերդ գյուղի բնակիչ, մոսկվաբնակ գործարար Սուրեն Երիցյանն իր հայրենի և այս գյուղերում «Տավուշ տեքստիլ» գործարաններ է բացել՝ շինարարական ձեռնոցներ են արտադրում:

Գործարանի շնորհիվ չորաթանցիները երկու տարի է՝ աշխատանքով են ապահովված: Չորաթանն ունի 280 տնտեսություն՝ 1040 բնակիչ: Գործարանում աշխատելու համար նաև հարևան գյուղերից են մարդիկ գալիս այստեղ: Նույնիսկ աշխատուժի պակաս է զգացվում, Չորաթանի գործարանում 10 թափուր աշխատատեղ կա:

Գործարանը կառուցվել է հենց սահմանի մոտ՝ թշնամու դիրքերից ընդամենը 5–6 կմ հեռավորության վրա: Գործարանի արտադրած շինարարական ձեռնոցներն արտահանվում են Ռուսաստան և Ուկրաինա, ասում են՝ մեծ պահանջարկ կա: Այստեղ աշխատող մարդիկ օրական 5000–8000 դրամ են վաստակում՝ կախված աշխատանքի բնույթից ու չափից:

«Եթե յուրաքանչյուր գյուղում նման մի գործարան լինի, մարդիկ չեն արտագաղթի Հայաստանից: Մարդը եթե աշխատում է, ուրեմն խնդիր չունի»,– ասաց գյուղապետ Վարուժան Բաղմանյանը:

Չորաթանցի Գեղեցիկ Քալանթարյանի տան նկուղի երևացող մասում իրար կողքի 5 բանալի է կախված. Դրանք հարևան տների բանալիներն են: Հարևանները վաղուց Չորաթանից Ռուսաստանի Դաշնություն են հեռացել՝ բանալիները նրան պահ տալով:

Վերջին երկու տարիներին Չորաթանից, սակայն արտագաղթ չկա, ներգաղթ է եղել՝ 6 ընտանիք է եկել այստեղ: Գյումրիից, Բյուրականից ու անգամ Երևանից բնակիչներ է այս սահմանամերձ գյուղ բերել «Տավուշ տեքստիլ»–ը: Գործարանի հիմնադիր Սուրեն Երիցյանի ջանքերով առաջիկա 15 օրվա ընթացքում կլուծվի նաև Չորաթանի խմելու ջրի հարցը:

Այսօր ամենից շատ չորաթանցիներին, սակայն համայնքների խոշորացումն է անհանգստացնում: Այս համայնքը հարևան 15 համայնքների հետ միասին նոյեմբերին միավորվելու է Բերդ քաղաքի հետ: Կառավարությունից գյուղացիներին չեն բացատրել, թե խոշորացումն ինչ է տալու համայնքին:

«Եթե գյուղում մի վթար լինի, այսօր ես էդ վթարը կարող է մի քանի րոպեում վերացնեմ: Իսկ եթե խոշորացվի, մինչև հաղորդենք Բերդ, ընդեղից գան ըստեղ վթարի չափ որոշեն, դրանք ծախսեր են, չէ՞: Ո՞նց եք էդտեղ օպտիմալացում տեսնում»,– հարցրեց գյուղապետը:

Բնակիչների խոսքով՝ եթե խոշորացումը հանեն, մնացածը լուծվող խնդիրներ են: 75–ամյա Արաքսյա Քալանթարյանն ասաց, որ առանց ոռոգման ջրի, տրասնպորտի ու քարուքանդ ճանապարհների էլ կարող են ապրել: Նրա ուզածը միայն խաղաղություն է: 24 տարի առաջ կոմբայնավար ամուսինը հենց հնձի ժամանակ հակառակորդի գնդակից է զոհվել: Որդին 20 տարեկանից հոր գործն է շարունակում. ադրբեջանական դիրքերի անմիջապես կողքին ցորեն է հնձում, մոր սիրտը շատ անհանգիստ է:

«Մենակ խաղաղություն եմ օզում, վար տղաս կարա իրա րեխեքին պահի»,– լացը խեղդելով հույս հայտնեց չորաթանցի մայրը:

Շարունակությունը՝ «Փաստ» օրաթերթի այսօրվա համարում