Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

Customer Appreciation Day in Vanadzor: IDBankHaik Kazazyan to Perform Khachaturian’s Violin Concerto at the Closing Concert of the Madeira Classical Orchestra’s 2025/2026 SeasonMy Forest Armenia is a beneficiary of the "Power of One Dram" initiative in July Become a Unibank shareholder and benefit from an attractive investment opportunityIDBank warns of scam calls impersonating pension fundsA little corner of France in Hrazdan, with the partnership of Converse SME Idram is the general partner of the "Towards Conscious Parenting 2026" annual conference Polytechnic University Graduation Ceremony Held with the Support of Unibank Converse Bank Completes the Placement of EBRD Bonds From Financial Adventures to Great Victories: The 4th Junius Financial Online Tournament Wrapped UpThe Power of One Dram and the Armenian State Symphony Orchestra Conclude the Forest Project Launched in Shirak EBRD to Launch AMD 5 Billion Floating-Rate Bond Offering in Armenia Three-day Financial Literacy Course at the FAST Foundation’s AI Camp: Idram&IDBank Coffee, a Break, and Up to 10% idcoin with Idram&IDBank Ucom Introduces the New uMix 5000 Regional Package: 3 Services for Just AMD 5,000 per Month "Monaco glamour, Vegas energy, Macau prestige - yet uniquely Armenian." Artak Tovmasyan on how Seven Visions is redefining world-class hospitality Travel Without Borders: Ucom Introduces New uTravel Packages Artur Nakhshikyan has joined the Supervisory Board of Unibank "Your smartphone is locked": IDBank warns of cyberextortion that turns your smartphone into a "brick" “From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia AraratBank Reports Growth in its SME Loan Portfolio in 2025 Converse Bank and ADB expand access to MSME and sustainable finance in ArmeniaUnibank and "Vanq" Charity Fund Support Wheelchair Basketball Exhibition Game in Yerevan Armenia’s Largest QR Payment Systems to Collaborate: ArcaQR – IdramNet AraratBank Summarizes 2025 Results at the Annual General Meeting of Shareholders Business registration is now available at UnibankUp to 20% idcoin for International Shopping with IDBank Visa CardsAI Solutions, Expanded Geography and Much More. Eventhub's New Features and Offers Unibank and Unisport took part in the "Tricolor" Yerevan Beat Run. Moody’s affirms IDBank’s Ba3 rating with a stable outlookUcom’s Sales and Service Center Reopens at 16 Bagratunyats Street Unibank's annual general meeting of shareholders will be held today: the bank's net profit amounted to 9.8 billion drams Telecom Armenia OJSC and AzerTelecom OJSC Sign Internet Traffic Transit Agreement AraratBank: A New Rhythm of Life for Children with Hearing ImpairmentsUcom Is the Technology Partner of the Street Ball Armenia Cup 2026 Idram and Glovo Sign Memorandum of Cooperation in BarcelonaTop Travel Destinations of 2026: IDBank Ucom and Impact Hub Yerevan Continue Supporting the Development of Green Startups in Armenia Moody's Ratings affirms Unibank’s B1 ratings with a stable outlook''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes Up to 30% idcoin at pools: Idram&IDBankMoody’s Reaffirms ZCMC’s B2 Credit Rating with Stable Outlook ''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram'' Firebird and the Government of Kazakhstan Sign Strategic Agreements to Advance National AI Infrastructure IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026 Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBankWildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase ServiceZCMC Joins the United Nations Global Compact Ucom Launches uPlay Cinema: Hundreds of Movies for a Single Monthly Fee From Small Steps to Big Changes: “The Power of One Dram” Turns 6
Region

Սահմանային գյուղերում ապրող հայերն ու ադրբեջանցիները արդեն 30 տարի է գնալ-գալ չունեն

Ադրբեջանական Ղազախի շրջանի Ջաֆարլի գյուղով դեպի Հայաստան ձգվող երկաթգծից այսօր քիչ բան է մնացել, միայն կիսականգուն ռելսերն են հիշեցնում երբեմնի ակտիվ երթևեկության մասին:

Մինչև 1980-ականների վերջը Հայաստանի և Ադրբեջանի միջև Երևան-Իջևան-Ղազախ-Բաքու երկաթուղի էր գործում: Գնացքները Բաքվից գալիս էին սահմանային Ղազախ, այնտեղից անցնում Հայաստան: 90-ականների պատերազմի պատճառով երկաթգիծը դադարեց գործել:

 

44-օրյա պատերազմից հետո օրակարգ եկավ Հայաստանի ու Ադրբեջանի միջև տրանսպորտային ուղիների ապաշրջափակման հարցը: Այս համատեքստում քննարկվում է Երասխ-Ջուլֆա-Մեղրի-Հորադիզ երկաթուղու վերագործարկման հարցը: Չնայած Երևան-Իջևան-Ղազախ-Բաքու երկաթգծի վերականգման մասին պաշտոնյաները հրապարակային ավելի քիչ են խոսում, բայց «Ազատություն» ռադիոկայանի ադրբեջանական ծառայությունը եղել է սահմանային Ղազախում և տեղացիներից հետաքրքրվել, թե ինչ ակնկալիքներ ունեն:

Ջաֆարլիի բնակիչները հիշում են ժամանակները, երբ երկաթգիծը դեռ գործում էր, առևտուր էին անում, գնալ-գալ կար: Ասում են՝ երկու կողմի համար էլ լավ կլինի, եթե երկաթուղին վերագործարկվի: «Առևտուր կարող է լինել, գնալ-գալ կլինի: Գուց մի օր լինի, ինչպես նախկինում էր», - ասել է նրանցից մեկը:

Ջաֆարլիի բնակիչ Գաշեմ Նասիբովն էլ է հիշում՝ 30 տարի առաջ դեռ գործող գնացքով Հայաստան էր գնում. - «Գնում էինք այնտեղ միրգ վաճառելու: Նրանք միրգ չունեին, այնտեղ էլ այլ սննդամթերք կար: Մեզ մոտ բերքն ավելի առատ էր՝ խաղող, կեռաս, խնձոր, ծիրան»:

Գյուղացիները պատմում են, որ հիմա վաճառելու միրգ էլ շատ չկա: 1990-ականներին, երբ Ղազախի յոթ գյուղերը մնացին հայկական կողմում ու դարձան անկլավային, Սոֆուլու ու Բարխուդարլու գյուղերից եկող ոռոգիչ ջրանցքները պատերազմի ժամանակ ավերվեցին:

Գաշեմ Նասիբովը, որը 44-օրյա պատերազմում որդուն է կորցրել, թերահավատորեն է վերաբերվում Ղազախի երբեմնի ադրբեջանական գյուղերի հետ նորից միավորվելու հեռանկարին: Հայ-ադրբեջանական սահմանների բացմանն մասին էլ դրական չի խոսում. - «Թող ժամանակին լիներ, հիմա էլ պետք չի»:

Ջաֆարլիի ջրամբարի մյուս կողմում հայկական գյուղ է երևում: Չնայած գյուղերը իրար շատ մոտ են, բայց սահմանի տարբեր կողմերում ապրող հայերն ու ադրբեջանցիները արդեն 30 տարի է գնալ-գալ չունեն:

Գյուղացիներից Նուսրեթը հիշում է, որ խորհրդային շրջանում հայերը Ադրբեջան էին գալիս շրջելու, իրենք էլ Հայաստան ու Վրաստան էին գնում: Ասում է՝ խաղաղության հաստատում, հարաբերությունների վերականգնում ուզում է, բայց երաշխիքներ են պետք. - «Չգիտեմ ինչ ասեմ, կարծում եմ դժվար կլինի գնալ-գալը: Նույնիսկ եթե իշխանությունները համաձայնության գան, ով կարող է երաշխավորել, որ գնաս, հետ կգաս»:

Տեղացիները պատմում են, որ սահմանային այս գյուղերը տասնամյակներ շարունակ վտանգի տակ են եղել, բայց 44-օրյա պատերազմից հետո ավելի հանգիստ է, արդեն չեն կրակում: Սակայն անվտանգությունը գյուղի միակ խնդիրը չէ: Սոցիալական պայմանները ծանր են, աշխատանք չկա, թոշակներն էլ ցածր են:

Էլիշան Մուրշուդովը Ղազախի շրջանի Գոշա գյուղից է, որը սահմանակից է Տավուշին: Քանի որ այլ աշխատանք չկա, անասուն է պահում, կարտոֆիլ ցանում: Ասում է՝ անասուն պահելը ռիսկային է, արատովայրերում դեռ ականներ կան, այս տարի արդեն 5 կով են այդպես կորցրել. - «Մեր հինգ կովերը այդպես սատկեցին, չորսն էլ հայկական կողմ էին անցել, մեկի ոտքը վիրավոր էր, փախել եկել էր: Մյուսները մնացել էին: Զինվորականները ասացին, որ սահմանը չենք կարող անցնել»:

90-ականների պատերազմին կամավոր կռվի գնացած Արիֆ Յուսիֆովը այդ դժվար օրերը չի ուզում հիշել, բայց ասում է՝ կյանքը հիմա էլ է դժվար: Այն ժամանակ գյուղը չթողեցին, հիմա էլ հեռանալ չի ուզում. - «Թող աշխատավայրեր լինեն, երիտասարդները չհեռանան: Տանը երկուսով ենք մնացել: Գյուղի մեծ մասը այդպես է ապրում, երիտասարդները քիչ են»:

Արիֆ Յուսիֆովի երեք երեխաները Բաքվում են ապրում: Անհամբեր սպասում է, որ Նովրուզին իրեն այցի գան: