Գլխավոր Թոփ լուրեր Լրահոս Վիդեո Թրենդ

Unibank to Raffle a Trip to ItalyCustomer Appreciation Day in Vanadzor: IDBankHaik Kazazyan to Perform Khachaturian’s Violin Concerto at the Closing Concert of the Madeira Classical Orchestra’s 2025/2026 SeasonMy Forest Armenia is a beneficiary of the "Power of One Dram" initiative in July Become a Unibank shareholder and benefit from an attractive investment opportunityIDBank warns of scam calls impersonating pension fundsA little corner of France in Hrazdan, with the partnership of Converse SME Idram is the general partner of the "Towards Conscious Parenting 2026" annual conference Polytechnic University Graduation Ceremony Held with the Support of Unibank Converse Bank Completes the Placement of EBRD Bonds From Financial Adventures to Great Victories: The 4th Junius Financial Online Tournament Wrapped UpThe Power of One Dram and the Armenian State Symphony Orchestra Conclude the Forest Project Launched in Shirak EBRD to Launch AMD 5 Billion Floating-Rate Bond Offering in Armenia Three-day Financial Literacy Course at the FAST Foundation’s AI Camp: Idram&IDBank Coffee, a Break, and Up to 10% idcoin with Idram&IDBank Ucom Introduces the New uMix 5000 Regional Package: 3 Services for Just AMD 5,000 per Month "Monaco glamour, Vegas energy, Macau prestige - yet uniquely Armenian." Artak Tovmasyan on how Seven Visions is redefining world-class hospitality Travel Without Borders: Ucom Introduces New uTravel Packages Artur Nakhshikyan has joined the Supervisory Board of Unibank "Your smartphone is locked": IDBank warns of cyberextortion that turns your smartphone into a "brick" “From Classroom to Orbit”: With Ucom’s Support, “Space 1.0” Is Being Introduced in 15 Schools Across Armenia AraratBank Reports Growth in its SME Loan Portfolio in 2025 Converse Bank and ADB expand access to MSME and sustainable finance in ArmeniaUnibank and "Vanq" Charity Fund Support Wheelchair Basketball Exhibition Game in Yerevan Armenia’s Largest QR Payment Systems to Collaborate: ArcaQR – IdramNet AraratBank Summarizes 2025 Results at the Annual General Meeting of Shareholders Business registration is now available at UnibankUp to 20% idcoin for International Shopping with IDBank Visa CardsAI Solutions, Expanded Geography and Much More. Eventhub's New Features and Offers Unibank and Unisport took part in the "Tricolor" Yerevan Beat Run. Moody’s affirms IDBank’s Ba3 rating with a stable outlookUcom’s Sales and Service Center Reopens at 16 Bagratunyats Street Unibank's annual general meeting of shareholders will be held today: the bank's net profit amounted to 9.8 billion drams Telecom Armenia OJSC and AzerTelecom OJSC Sign Internet Traffic Transit Agreement AraratBank: A New Rhythm of Life for Children with Hearing ImpairmentsUcom Is the Technology Partner of the Street Ball Armenia Cup 2026 Idram and Glovo Sign Memorandum of Cooperation in BarcelonaTop Travel Destinations of 2026: IDBank Ucom and Impact Hub Yerevan Continue Supporting the Development of Green Startups in Armenia Moody's Ratings affirms Unibank’s B1 ratings with a stable outlook''Do not trust your eyes’’: IDBank warns about fraud using deepfakes Up to 30% idcoin at pools: Idram&IDBankMoody’s Reaffirms ZCMC’s B2 Credit Rating with Stable Outlook ''Teach For Armenia'' is the June beneficiary of the ''Power of One Dram'' Firebird and the Government of Kazakhstan Sign Strategic Agreements to Advance National AI Infrastructure IDBank issued the 4th and 5th tranches of bonds of 2026 Financial Literacy Training for Young Chess Players: Idram & IDBankWildberries and Unibank in Armenia Launch Installment Purchase ServiceZCMC Joins the United Nations Global Compact Ucom Launches uPlay Cinema: Hundreds of Movies for a Single Monthly Fee
Politics

Տնտեսական անհավասարության խորացումը․ ի՞նչ համակարգային խնդիրների առաջ է կանգնած Հայաստանը

Հայաստանում սոցիալ-տնտեսական խնդիրները շարունակում են մնալ հասարակության առջև կանգնած ամենալուրջ մարտահրավերներից մեկը։ Վերջին տարիներին գործող կառավարության տնտեսական քաղաքականությունը չի կարողացել նվազեցնել անհավասարությունը, իսկ բազմաթիվ տարածաշրջաններ աստիճանաբար հայտնվում են ավելի խորացող տնտեսական ճգնաժամի պայմաններում։ Մարզերում տնտեսական ակտիվությունը նվազում է, բնակարանների և վարձակալության գները շարունակաբար բարձրանում են, իսկ գործազրկության և արտագաղթի ցուցանիշները շարունակում են աճել։

Մասնագետների գնահատմամբ՝ Հայաստանում իրականացվող տնտեսական քաղաքականությունը չի տալիս այնպիսի արդյունքներ, որոնք կարող էին համակարգային փոփոխությունների հիմք դառնալ։ Այս թեմայի շուրջ «Փաստ»-ը զրուցել է «Լույս» տեղեկատվական-վերլուծական կենտրոնի ղեկավար Հայկ Այվազյանի հետ։

Վերջինս նշում է, որ այն ֆինանսատնտեսական համակարգում, որի մաս է կազմում Հայաստանը, իրականացվող տնտեսական ծրագրերը հաճախ ունենում են միայն սահմանափակ ազդեցություն։ Նրա խոսքով՝ այդ համակարգը չի ստեղծում այնպիսի պայմաններ, որոնք կարող են ապահովել երկարաժամկետ և կայուն տնտեսական զարգացում։

«Այն ֆինանսատնտեսական համակարգում, որի մաս է կազմում Հայաստանը, ցանկացած տնտեսական ծրագիր հիմնականում կոսմետիկ բնույթ է կրում։ Այդ համակարգը թույլ չի տալիս Հայաստանին իրական տնտեսական զարգացման հնարավորություն ունենալ։ Այս պայմաններում ցանկացած ծրագիր կարող է միայն որոշ չափով մեղմել համակարգի առաջացրած խնդիրները, սակայն չի կարող ամբողջությամբ լուծել դրանք»,- նշում է Այվազյանը։

Նրա դիտարկմամբ՝ գործող համակարգի առանձնահատկություններից մեկն այն է, որ Հայաստանի տնտեսությունը չի սպասարկվում այնպիսի ազգային արժույթով, որը լիարժեքորեն ուղղված կլինի երկրի տնտեսական զարգացմանը։ Ըստ նրա՝ դրամը հիմնականում գործում է միջազգային ֆինանսական համակարգի տրամաբանությամբ, իսկ դրա թողարկման հարցում կառավարությունը անմիջական վերահսկողություն չունի։

Այվազյանը ուշադրություն է հրավիրում նաև այն հանգամանքի վրա, որ վարկային քաղաքականությունը ևս լիարժեքորեն չի գտնվում կառավարության վերահսկողության ներքո։ Նրա խոսքով՝ գործարարները հաճախ հայտնվում են ոչ մրցունակ պայմաններում, քանի որ չեն կարողանում ստանալ ցածր տոկոսադրույքով վարկեր, ինչը սահմանափակում է տնտեսական ակտիվությունը։


«Գործարարը Հայաստանում սկզբից արդեն գտնվում է դժվար մրցակցային պայմաններում, քանի որ չունի դրամով ցածր տոկոսով վարկեր ստանալու հնարավորություն։ Վարկային տոկոսները սահմանվում են Կենտրոնական բանկի կողմից, և կառավարությունը չի կարող ուղղակիորեն ազդել դրանց վրա։ Եթե ցանկանում ենք իրական տնտեսական զարգացում, պետք է ստեղծել պայմաններ, որպեսզի մարդիկ կարողանան զանգվածաբար զբաղվել գործարարությամբ։ Դրա համար անհրաժեշտ են գրեթե զրոյական տոկոսադրույքով վարկեր»,- ընդգծում է նա։

Մասնագետի կարծիքով՝ տնտեսական աճ ապահովելու համար միայն առանձին մեծ ներդրումները բավարար չեն։ Ավելի կարևոր է ստեղծել այնպիսի պայմաններ, որոնք հնարավորություն կտան լայն հասարակական շերտերին ներգրավվել տնտեսական գործունեության մեջ։ Այդ դեպքում հնարավոր կլինի ապահովել իրական տնտեսական ակտիվություն և նոր աշխատատեղերի ստեղծում։

Խոսելով նաև «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցության ղեկավար Սամվել Կարապետյանի ներկայացրած տնտեսական առաջարկների մասին՝ Այվազյանը նշում է, որ նման ծրագրերը կարող են որոշակի դրական ազդեցություն ունենալ, սակայն կարևոր է նաև մտածել համակարգային փոփոխությունների մասին։

«Իհարկե, նշածս համակարգը մեկ օրում փոխել հնարավոր չէ։ Սակայն ցանկալի կլիներ, որ «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը, իր տնտեսական ծրագրերը ներկայացնելուն զուգահեռ, նաև իր տեսլականում ունենար տնտեսության կառուցվածքի ավելի խորքային փոփոխությունների ծրագիր»,- ասում է նա։

Միևնույն ժամանակ տնտեսագետների մի մասը նշում է, որ վերջին շրջանում ներկայացվող մի շարք նախաձեռնություններ կարող են նպաստել սոցիալ-տնտեսական իրավիճակի որոշակի բարելավմանը։ Մասնավորապես խոսքը վերաբերում է այն ծրագրերին, որոնք ուղղված են դեղորայքի գների նվազեցմանը, երիտասարդ ընտանիքների համար մատչելի բնակարանների հասանելիության ընդլայնմանը, ինչպես նաև գյուղատնտեսական մթերման և լոգիստիկ կենտրոնների ստեղծմանը։

Տնտեսական զարգացման այն բազմաշերտ ծրագիրը, որն առաջարկում է «Ուժեղ Հայաստան» կուսակցությունը, միտված է հենց նման խնդիրների լուծմանը։ Եթե այդ նախաձեռնությունները իրականացվեն համակարգված և երկարաժամկետ մոտեցմամբ, ապա կարող են հիմք դառնալ սոցիալ-տնտեսական իրավիճակի աստիճանական բարելավման համար և ստեղծել դրական փոփոխությունների իրական ակնկալիք հասարակության տարբեր շերտերի համար։